
Een nieuw dagelijks bestuur (DB) van de GOR Rijk is verkozen. Een nieuw hoofdstuk breekt aan. Dit betekent ook dat we afscheid nemen van het vorige DB dat bestaat uit voorzitter Robert Jans, vice-voorzitter Iris Michel, secretaris Chantal van Schaagen en 4de DB-lid Cas van der Horst. Met energie, betrokkenheid en bevlogenheid hebben zij zich ingezet voor een rechtvaardige Rijksdienst waarin medewerkers met plezier hun zinvolle werk voor de samenleving kunnen doen. In dit artikel blikken zij terug op de belangrijkste bewegingen van hun bestuursperiode. Hoe kijken ze terug op hun termijn? Welke geleerde lessen nemen zij mee? En hoe kijken ze vooruit?
Opmerking: vice-voorzitter Iris Michel was afwezig tijdens het interview.
“Terugkijkend zijn er drie belangrijke bewegingen te zien. We zitten nog volop in de transformatie van het New Public Management (NPM) paradigma naar waarden gedreven werken. Ook namen we als medezeggenschap onze plek in als volwaardige, strategische gesprekspartner. Daarnaast groeiden we als GOR Rijk naar één gemeenschappelijk team.”
De transformatie naar waarden gedreven werken
“Vol enthousiasme, plannen en ambities is ieder van ons ingetreden in het DB. We zagen volop kansen voor de medezeggenschap, zoals meer aandacht voor de menselijke maat: de medewerker niet als productiefactor, maar als mens benaderen. Het NPM-paradigma is lang dominant bij de Rijksoverheid, waar efficiëntie en een top-down benadering voorop staan. Een nadeel hiervan is dat signalen van de werkvloer zo niet altijd bij de top terecht komen. Deze signalen, over bijvoorbeeld misstanden, worden via de hiërarchische lijn steeds verder afgezwakt. Juist hier is de medezeggenschap onmisbaar. De rauwe stem van de werkvloer, zonder filter, communiceren wij direct met de bestuurder.”
“We zitten nog in een transformatie naar een nieuwe benadering waar we waarden gedreven werken. Wat geven we het nieuwe DB mee? De afgelopen tijd zijn er ambities en plannen over opgavegericht werken, ambtelijk vakmanschap en werken volgens de bedoeling op papier gezet. Nu is het moment aangebroken om actie te ondernemen. Breng focus naar het “wat”. Houd je niet altijd bezig met structuren, maar formuleer doelen en zoek naar oplossingen om zo uiteindelijk tot een cultuurverandering te komen.”
Medezeggenschap als strategische gesprekspartner
“Bij ons aantreden zagen we kansen om medezeggenschap te positioneren als volwaardige gesprekspartner. De GOR Rijk bestaat uit leden die enorm veel energie, kennis en ervaring meebrengen en een brede vertegenwoordiging zijn van de Rijksdienst. Daarom hebben we ingezet op het bieden van effectief tegenwicht. Niet vanuit een mening of gevoel, maar op basis van kennis en strategie. We zijn geen formeel afvinklijstje achteraf, maar brengen een perspectief in dat niet via andere kanalen naar voren komt.”
“Als we nu achteraf terugkijken op deze ambities, zijn we trots op de manier waarop het gesprek met de bestuurder wordt gevoerd. We staan naast elkaar als partners die elkaar versterken. Dit vormt de basis voor een constructieve en productieve samenwerking. Ook heeft dit bijgedragen aan meer wederzijds respect tussen de GOR Rijk en de bestuurder.”
“Een voorbeeld waar we onszelf hebben laten zien als strategisch gesprekspartner is de brief die de GOR Rijk in november ’25 schreef aan informateur Buma. Een nieuw kabinet gaat gepaard met een nieuwe koers en kan het werken voor de Rijksdienst beïnvloeden. We willen dat er met ons wordt beslist, niet over ons.”
“Wat geven we het nieuwe DB mee? Netwerken en het opbouwen van een goede relatie met de bestuurderskant blijft een voorwaarde om aan de voorkant betrokken te zijn. Ook in de toekomst moeten we hier dus in blijven investeren. Zo laten we zien dat we geen tegenpartij zijn, maar juist partners die elkaar nodig hebben.”
De weg naar een gemeenschappelijke, professionele GOR Rijk
“Bij ons aantreden zagen we kansen om de GOR Rijk meer als team te laten functioneren. Met meer ruimte voor verschillende perspectieven in de dialoog, focus op de inhoud en een gemeenschappelijke, strategische richting.”
“Als we nu hierop terugkijken, kunnen we zeggen dat we een stap gemaakt hebben. De GOR Rijk heeft zich verder ontwikkeld naar een energieke groep die klaar is voor vervolgstappen. Ook investeren we in verdere professionalisering van de medezeggenschap. Onder andere door opleiding en training, zoals de Nyenrode opleiding Moderne Medezeggenschap en de training strategisch onderhandelen.”
“Wat geven we het nieuwe DB graag mee? Gebruik de eerste honderd dagen om echt te begrijpen wat er speelt. Stel het oordeel even uit. Verder geloven wij als DB in dienend leiderschap: met nederigheid, wederzijds vertrouwen en een sterke intuïtie. Het DB staat in dienst van de GOR Rijk. Niet door voorop te lopen, maar juist door het creëren van ruimte voor anderen. Het meeste werk gebeurt op de achtergrond, waar de bewegingen in gang worden gezet. Wat zien we om ons heen gebeuren? Hoe brengen we de juiste mensen in positie? Het DB is eigenlijk als de olie in de machine die nodig is om te blijven draaien. Het is niet altijd direct zichtbaar, maar het is meteen merkbaar als het ontbreekt.”
“Aan de uitvoeringskant is het belangrijk om vanuit de visie te bepalen welke dossiers de focus krijgen, dit gaat om het kiezen van prioriteiten. Richt je energie dan ook op deze belangrijke dossiers en niet in zaken zoals het (opnieuw) inrichten van de werkprocessen en structuren. Ook is het belangrijk te blijven investeren in de ontwikkeling van kennis, competenties en vaardigheden van de GOR Rijk leden. Zo blijven we de juiste stappen maken in de verdere professionalisering van de GOR Rijk.”
